Istorijski preokret: Krajnja desnica vodi u tri najmoćnije zemlje Evrope
Po prvi put u modernoj istoriji populističke ili krajnje desne stranke vode u anketama u tri najmoćnije evropske države – Ujedinjenom Kraljevstvu, Francuskoj i Njemačkoj. To je, piše Wall Street Journal, najnoviji znak rastućeg nezadovoljstva birača na kontinentu nakon godina visoke imigracije i inflacije.
Istorijski preokret: “Ovo je značajno”
Krajnje desne i antiimigracijske stranke već su ušle u vlade Italije, Finske i Nizozemske. Međutim, ovo je prvi put da istovremeno imaju prednost u Francuskoj, Njemačkoj i Ujedinjenom Kraljevstvu – tri države koje nose najveću političku i ekonomsku težinu u Evropi. Analitičari upozoravaju da bi to moglo otvoriti razdoblje političkih potresa, iako su nacionalni izbori u svim tim državama još godinama udaljeni.
“Značajno je. Lideri u sve tri zemlje suočavaju se s usponom krajnje desnice koja izgleda na pragu vlasti, osim ako političari ne adresiraju ono što podstiče taj rast – imigraciju i troškove života”, rekao je Mujtaba Rahman, šef za Evropu u konzultantskoj kući Eurasia.
Bardella i Le Pen ispred svih u Francuskoj
Francuski Nacionalni front, preimenovan u Nacionalni front pa Nacionalno okupljanje, cijele godine vodi u anketama.
Prema istraživanju agencije Elabe iz avgusta, Jordana Bardellu, političkog nasljednika Marine Le Pen, podržava 36 odsto ispitanika, više od bilo kojeg drugog političara u zemlji. Ankete pokazuju da bi kandidat Nacionalnog okupljanja, bio to Bardella ili Le Pen, vodio u prvom krugu predsjedničkih izbora.
U parlamentu Nacionalno okupljanje danas ima najviše poslanika pojedinačno, što otežava vladavinu predsjedniku Emmanuelu Macronu i njegovom premijeru Françoisu Bayrouu. Bardella je ove sedmice pozvao Macrona da raspiše nove izbore ili podnese ostavku. O povjerenju francuskoj vladi glasaće se 8. septembra.
Ujedinjeno Kraljevstvo: Farage ispred Starmera
U Velikoj Britaniji, stranka Reform UK pod vodstvom Nigela Faragea u posljednjih šest mjeseci snažno je porasla i sada vodi ispred vladajuće Laburističke stranke i konzervativaca. Time se dovodi u pitanje duopol dviju stranaka koji je dominirao britanskom politikom cijelog vijeka.
Pritisak na premijera Keira Starmera raste i zbog migracija. Između 2021. i 2024. u zemlju je legalno stiglo 4,5 miliona ljudi, uglavnom iz Indije, Nigerije i Kine – više nego u SAD-u, iako je britanska populacija pet puta manja.
Osim toga, deseci hiljada ljudi svake godine ilegalno prelaze La Manche u malim čamcima. Samo do kraja avgusta ove godine prešlo ih je 29.000.
Njemačka: AfD rame uz rame s CDU-om
U Njemačkoj je krajnje desna Alternativa za Njemačku (AfD) od početka godine rame uz rame s demohrišćanima kancelara Friedricha Merza, a posljednjih sedmica je nakratko prešla u vodstvo, prema anketama agencije Forsa. Prema rezultatima najnovije ankete iste agencije objavljene sinoć, CDU se opet vratio u vodstvo, ali razlika iznosi samo oko 1%.
Stranka pod vodstvom Alice Weidel zagovara deportacije imigranata bez papira, izlazak Njemačke iz Evropske unije i evra, a neki njeni funkcioneri dovodili su u pitanje njemačku kulturu sjećanja na Holokaust.
AfD ima sličan ekonomki program kao CDU, uključujući smanjenje poreza i povećanje mirovina, ali se protivi ključnoj energetskoj tranziciji.
Pojedini zastupnici izrazili su simpatije prema Rusiji i Kini, a stranka poziva na obnovu energetskih veza s Moskvom. Uprkos padu broja novih zahtjeva za azil zbog strožih kontrola granica, AfD bilježi rast podrške, koji analitičari povezuju s ekonomskom stagnacijom i dvogodišnjom recesijom.
Zajednički nazivnik
Veliki priljev migranata, rast cijena i dugotrajni osjećaj ekonomske stagnacije doveli su do preokreta u političkom raspoloženju u tri ključne evropske zemlje.
“Ista je priča, od manjih engleskih gradova preko francuske provincije do njemačkih industrijskih središta – mnogi ljudi osjećaju da ih tradicionalne elite ignorišu”, rekao je Jérémie Gallon, bivši francuski diplomat i šef za Evropu u konzultantskoj kući McLarty Associates.
Rezultat je da krajnja desnica, prvi put u modernoj istoriji, ima istu prednost u Velikoj Britaniji, Francuskoj i Njemačkoj, prenosi Index.hr.
Oznake: Evropa
