Svi znaju za Savu i Dunav, ali Beograd ima i treću rijeku: Uz nju je živio knez Miloš
Kada se kaže da je Beograd grad na dvije rijeke, gotovo svi odmah pomisle na Savu i Dunav. Ipak, kroz glavni grad Srbije protiče još jedan vodotok koji je vijekovima dio njegovog pejzaža i istorije. Riječ je o Topčiderskoj reci, poznatoj i kao Topčiderka.
Iako se po veličini ne može porediti sa Savom i Dunavom, Topčiderska reka zauzima posebno mjesto u istoriji Beograda. Njena dolina povezuje nekoliko gradskih područja, dok se uz dio njenog toka prostire Topčider, jedan od najpoznatijih istorijskih i zelenih dijelova grada.
Topčider je neraskidivo povezan sa knezom Milošem Obrenovićem, koji je upravo na ovom prostoru podigao svoju rezidenciju i stvorio jedan od najvažnijih državnih kompleksa tadašnje Srbije.
Rijeka koja nastaje i završava se u Beogradu
Topčiderska reka izvire u području Lipovičke šume, u ataru Ripnja, a njen tok dug je približno 30 kilometara.
Na svom putu protiče kroz južne i zapadne dijelove Beograda, uključujući područja Resnika, Kijeva, Kneževca, Rakovice i Topčidera. Na kraju se uliva u Savu kod Čukaričkog rukavca, u blizini Beogradskog hipodroma.
Posebna je po tome što se njen tok, od izvorišta do ušća, nalazi na teritoriji Beograda. Zbog toga se Topčiderka često opisuje kao prava beogradska rijeka, iako je u svakodnevnom govoru gotovo potpuno u sjenci Save i Dunava.
Uz Topčiderku je živio knez Miloš Obrenović
Najpoznatiji dio toka Topčiderske reke prolazi kroz područje Topčidera, koje je tokom 19. vijeka postalo jedno od najvažnijih političkih i državnih središta Kneževine Srbije.
U ovom dijelu Beograda knez Miloš Obrenović podigao je svoj konak. Izgradnja je počela 1831. godine, neposredno nakon što je Srbija dobila status autonomne nasljedne kneževine.
Konak nije bio samo privatni dom kneza Miloša. U njemu su obavljani važni državni poslovi, zasjedala je Kneževska skupština i donošene su odluke značajne za razvoj i osamostaljivanje moderne srpske države.
Na spratu konaka nalazio se apartman kneza Miloša, dok su u prizemlju boravili stražari, poslužioci i činovnici Kneževe kancelarije. Miloš Obrenović u ovom je zdanju proveo i posljednje dane svog života.
Topčider je i danas zelena oaza Beograda
Topčiderska reka vijekovima je oblikovala ovaj dio grada. Njena dolina bila je važna za razvoj naselja, poljoprivrede, saobraćaja i kasnije industrije, dok je prostor oko konaka uređen kao parkovski i dvorski kompleks.
Topčiderski park i danas je jedno od omiljenih mjesta Beograđana za šetnju, odmor i bijeg od gradske gužve. Stara stabla, prostrane zelene površine, istorijska zdanja i blizina rijeke ovom dijelu grada daju poseban izgled.
Ipak, sama Topčiderka često prolazi gotovo neprimijećeno. Dijelovi njenog korita su regulisani, dok je rijeka tokom razvoja grada bila izložena zagađenju i brojnim promjenama okolnog prostora.
Zaboravljena treća rijeka Beograda
Sava i Dunav nesumnjivo su najveći i najpoznatiji simboli Beograda, ali Topčiderska reka ima sopstvenu priču. Ona povezuje prirodu, razvoj grada i period u kojem su postavljani temelji moderne srpske države.
Zato, kada se govori o beogradskim rijekama, ne bi trebalo zaboraviti ni Topčiderku. Možda nije velika poput Save i Dunava, ali je jedna od rijetkih rijeka koju Beograd može da nazove potpuno svojom.
Oznake: Beograd, Topčiderska reka
Svi znaju za Savu i Dunav, ali Beograd ima i treću rijeku: Uz nju je živio knez Miloš
