Dokazano iz svemira: Godišnja doba na Zemlji čudno neusklađena VIDEO

Naučnici sa Univerziteta Kalifornije u Berkliju posmatrali su godišnja doba na našoj planeti iz svemira i otkrili da su proljeće, ljeto, zima i jesen iznenađujuće neusklađeni.

Samo zato što dva mjesta postoje na istoj hemisferi, na sličnim nadmorskim visinama ili na istoj geografskoj širini ne garantuje da će se iste sezonske promjene dogoditi u isto vrijeme.

Čak i u regionima koji su jedan pored drugog dešavaju se različiti vremenski i ekološki obrasci, oblikujući potpuno različita susjedna staništa.

Slično kao što vremenske zone razdvajaju dva susjedna mjesta, u ovom slučaju granicu crta sama priroda.

“Smjena godišnjih doba se obično smatra jednostavnim ritmom – zima, proljeće, ljeto, jesen – ali naš rad pokazuje da je kalendar prirode daleko složeniji“, naglašava biogeograf i glavni autor istraživanja Dru Terasaki Hart.

“Ovo je posebno tačno u regionima gdje se oblik i vrijeme tipičnog lokalnog sezonskog ciklusa dramatično razlikuju širom predjela. Ovo može imati duboke implikacije na ekologiju i evoluciju u ovim regionima.“

Koristeći 20 godina satelitskih podataka, Terasaki Hart i njegov tim su kreirali ono što nazivaju do sada najsveobuhvatnijom mapom smjene godišnjih doba zemljinih kopnenih ekosistema.

Nova mapa identifikuje globalne regione gdje su sezonski obrasci posebno neusklađeni, a ove asinhronosti se često javljaju u žarištima biodiverziteta.

To vjerovatno nije slučajnost. Veća varijabilnost u vremenskim obrascima može imati efekte prelivanja, što može dovesti do veće raznolikosti unutar staništa.

Na primjer, ako su prirodni resursi u dva susedna staništa dostupni u različito doba godine, to bi moglo oblikovati ekologiju i evoluciju flore i faune na svakom od ovih mjesta.

To bi čak moglo značiti da vrsta u jednom staništu dostigne svoju reproduktivnu sezonu prije ili poslije iste vrste u susjednom staništu, sprečavajući ukrštanje.

Kroz mnoge generacije, ovo može dovesti do evolucije dvije potpuno odvojene vrste.

Dva grada u Arizoni, Finiks i Tuson, služe kao još jedan primjer. Ova urbana središta udaljena su samo 160 kilometara, ali njihovi godišnji klimatski ritmovi su na potpuno različitim talasnim dužinama.

U Tusonu najveća količina padavina je tokom ljetne sezone monsuna, dok Finiks najviše kiše ima u januaru, a to za posljedicu ima prelivanje na njihove ekosisteme.

Jedan zanimljiv obrazac koji je otkrila nova mapa bio je da su pet mediteranskih klimatskih regiona Zemlje – koji imaju blage, vlažne zime i vruća, suva ljeta – pokazali cikluse rasta šuma koji su dostigli vrhunac otprilike dva mjeseca nakon drugih ekosistema.

Ova neskladnost se dogodila na mjestima kao što su Kalifornija, Čile, Južna Afrika, južna Australija i, naravno, Mediteran.

Mapa takođe prikazuje razlike u tome kada cvjetnice cvjetaju i kada su usjevi spremni za berbu.

“Čak objašnjava i složenu geografiju sezona berbe kafe u Kolumbiji – zemlji gdje farme kafe razdvojene danom vožnje preko planina mogu imati reproduktivne cikluse koji su toliko neusklađeni kao da su na suprotnim hemisferama”, ističe Terasaki Hart.

Danas se mnoga ekološka predviđanja zasnivaju na jednostavnim modelima godišnjih doba, ali ako zaista želimo da znamo kako će klimatska kriza uticati na našu planetu i naše zdravlje, moramo uzeti u obzir varijacije od mjesta do mjesta, čak i ako su blizu.

U oktobru, uzorci ispod morskog leda u centralnom Arktičkom okeanu i evroazijskom Arktiku otkrili su zajednicu mikroba koji se nazivaju necijanobakterijski diazotrofi (NCD). To su bakterije koje fiksiraju azot i ne fotosintetišu.

Istraživači još uvijek nisu pokazali da ove NCD fiksiraju azot na Arktiku. Ako je to tačno, ovi mikroskopski oblici života mogli bi imati globalni uticaj.