Poslovne zone u Republici Srpskoj ključne za privlačenje investicija
Foto: RTRS
Poslovne zone u Republici Srpskoj presudne su za privlačenje domaćih i stranih investicija jer nude infrastrukturno opremljeno zemljište i riješene imovinskopravne odnose, rečeno je u Ministarstvu privrede i preduzetništva Republike Srpske.
U resornom ministarstvu naglašavaju da poslovne zone direktno utiču na troškove, brzinu realizacije projekata i administrativnu podršku.
Na teritoriji Republike Srpske identifikovane su 53 poslovne zone u 32 lokalne samouprave.
Ukupna površina ovih zona iznosi 2.027,93 hektara, od čega je za privredne aktivnosti namijenjeno 1.361,61 hektar. Najveći broj zona (više od 83 odsto) pripada kategoriji malih ili mikro zona do 10 hektara. U ministarstvu ističu da statistički pokazatelji jasno potvrđuju pozitivan značaj i efekte poslovnih zona u Republici Srpskoj.
Dostupnost parcela u javnoj svojini omogućava bržu realizaciju investicionih projekata i pruža sigurnost stranim kompanijama prilikom izbora lokacije za poslovanje.
Najuspješnije poslovne zone: Derventa i Istočna Ilidža
Prema podacima za 2023. godinu, u poslovnim zonama u Republici Srpskoj zaposleno je ukupno 11.784 radnika, dok su ukupni prihodi privrednih subjekata koji posluju unutar zona iznosili više od 2,64 milijarde KM.
Najveći promet ostvaren je u zonama:
- Derventa – 458,5 miliona KM
- Istočna Ilidža – 338,7 miliona KM
- Prnjavor – 334,6 miliona KM
- Banja Luka – 271,8 miliona KM
Kako je naglašeno, poslovne zone imaju veliki značaj jer strani investitori traže spremne i infrastrukturno uređene lokacije.
Poslovne zone nude izgrađenu putnu infrastrukturu, priključke za električnu energiju, vodu, gas i telekomunikacije, kao i riješene imovinskopravne odnose, što značajno skraćuje vrijeme početka proizvodnje i smanjuje operativne troškove.
Iz Ministarstva ističu da opštine i gradovi u Republici Srpskoj u okviru poslovnih zona često nude pojednostavljene procedure, brže izdavanje dozvola, kao i podsticaje poput oslobađanja od lokalnih taksa i povoljnijih cijena zemljišta, čime investitorima šalju jasan signal institucionalne podrške.
Povoljan položaj Republike Srpske
Republika Srpska ima povoljan geografski položaj u jugoistočnoj Evropi, uz blizinu tržišta Evropske unije i zemalja zapadnog Balkana.
Posebnu konkurentsku prednost imaju poslovne zone smještene uz auto-puteve i granične prelaze. Postojanje uređenih i funkcionalnih poslovnih zona podrazumijeva i efikasnu lokalnu administraciju koja stoji na raspolaganju investitorima.
Poslovne zone nisu jedini faktor pri donošenju odluke o ulaganju — važni su i politička stabilnost, pravna sigurnost i dostupnost radne snage — ali predstavljaju jedan od najvidljivijih instrumenata za privlačenje stranih direktnih investicija.
Kao uspješni primjeri izdvajaju se poslovne zone u Gradišci, Banjoj Luci, Laktašima, Prnjavoru i Derventi.
U Ministarstvu navode da su iskustva Srbije u oblasti poslovnih i slobodnih zona od velikog značaja za Republiku Srpsku.
S obzirom na to da je tokom 2023. godine u poslovnim zonama u Srbiji zabilježeno više od 900 miliona evra investicija, primjena njihovih modela upravljanja, olakšica i načina privlačenja velikih industrijskih kompanija može poslužiti kao smjernica za dalji razvoj i jačanje konkurentnosti poslovnih zona u Republici Srpskoj.
Oznake: poslovne zone
