Brojka koja otkriva rizik od bolesti srca, a ne odnosi se na težinu, BMI ili holesterol

Nivo holesterola, težina, krvni pritisak i A1C pružaju vitalne naznake o kardiovaskularnom zdravlju, i riziku od srčanog ili moždanog udara, ali kardiolog iz Njujorka doktorka Suzan Štajnbaum da je ključni broj koji nedostaje – obim struka, ali i odnos obima struka i kukova.

Prema njenim riječima, kada je u pitanju težina, mnogi ljudi se fokusiraju na broj na vagi ili svoj indeks tjelesne mase, ali bi trebalo da obrate pažnju i na obim struka, rekla je dr Suzan Štajnbaum, u emisiji “Savjet dana” na Today.

– To, samo po sebi može povećati rizik od kardiovaskularnih bolesti – kaže ona.

Koliki treba da bude obim struka

Doktorka ističe da obim struka treba da bude manji od 86 centimetara kod žena i manji od 102 centimetara kod muškaraca.

Veliki obim struka, čak i kod ljudi sa normalnom težinom, ukazuje na abdominalnu masnoću, koja je povezana sa kardiovaskularnim bolestima i prediktor je smrtnosti.

– Ova visceralna mast, koja se nakuplja duboko u stomaku i okružuje organe, uključujući jetru i crijeva, predstavlja jasnu opasnost po zdravlje – rekla je dr Tifani Pauel-Vajli, istraživač u Nacionalnom institutu za srce, pluća i krv u SAD.

Višak visceralne masti doprinosi većem riziku za:

srčani udar

moždani udar

visok krvni pritisak.

Važan je i odnos struka i kukova

Zato je neophodno redovno da se mjeri obim struka, ali i odnos struka i kukova, koji ima najjaču i najdosledniju vezu sa smrtnošću, bez obzira na BMI, otkrila je studija iz 2023. godine.

Da bi se ovaj odnos izračunao, treba podijeliti obim struka sa obimom kukova. Zdrav odnos je manji od 0,85 za žene i 0,90 za muškarce, napisali su istraživači.

Žene sa većim obimom strukom, i odnosom struka i kukova imaju veći rizik od srčanog udara nego muškarci, rekli su istraživači studije koja je još 2018. godine objavljena časopisu Američkom udruženju za srce.

Prethodne studije su pokazale da nije samo opšta gojaznost, već i mjesta gdje se masti skladište na tijelu, ono što doprinosi povećanom riziku od srčanih oboljenja.

Za ovu studiju, istraživači su tražili veze specifične za pol između prekomjerne težine, raspodjele masti i rizika od srčanih oboljenja kod skoro pola miliona muškaraca i žena starosti od 40 do 69 godina koji nisu imali prethodnu istoriju srčanih oboljenja.

Tokom sedam godina praćenja, zabilježeno je 5.710 srčanih udara među učesnicima, pri čemu su žene imale 15 procenata veći rizik od srčanog udara nego muškarci sa sličnom raspodjelom masti od struka do kukova.

– Otkrili smo da žene sa većim strukom i odnosom struka i kukova imaju veći rizik od srčanog udara nego muškarci koji imaju sličan “oblik jabuke” – rekla je vodeća autorka studije Sane Piters, istraživačica na Institutu Džordž za globalno zdravlje na Univerzitetu u Oksfordu u Velikoj Britaniji.

U prosjeku, obim struka kod svih učesnika bio je oko 86,5 cm kod žena i oko 96,5 cm kod muškaraca.

Žene sa obimom struka većim od 89 cm i muškarci sa strukom većim od 102 cm imaju veći rizik od srčanih oboljenja i dijabetesa tipa 2, prema podacima Nacionalnog instituta za srce, pluća i krv.

– Intenzivniji skrining rizika i razvoja kardiovaskularnih bolesti i dijabetesa kod osoba sa oblikom jabuke mogao bi pomoći u sprečavanju pojave bolesti, posebno kod žena – rekla je Sane Piters.

Svake godine odrasli da mjere obim struka

Dr Goutam Rao, šef porodične medicine i zdravlja zajednice u Univerzitetskoj bolnici Klivlend Medicinskog centra, rekao je da je studija pružila novi kontekst o tome kako pacijenti i ljekari mogu da se bore protiv srčanih oboljenja.

– Sada znamo da žene moraju biti posebno oprezne – rekla je Rao, glavna autorka naučne izjave Američkog udruženja za srce iz 2015. godine koja preporučuje da odrasli svake godine mjere i obim struka i BMI:

– Već smo znali da je veliki struk faktor rizika za opštu populaciju, ali ono što je zanimljivo u vezi sa studijom jeste da su žene bile posebno pogođene tim specifičnim rizikom.

Glavni indikatori rizika od kardiovaskularnih bolesti

Studija takođe sugeriše da mjerenje obima struka i njegovo upoređivanje sa obimom kukova može biti bolji način za predviđanje rizika od srčanih oboljenja nego široko korišćeni indeks tjelesne mase, koji izračunava tjelesnu masnoću na osnovu visine i težine.

– BMI je mjera opšte gojaznosti i ne pravi razliku između masnoće oko kukova ili struka. Ipak, u poređenju sa masnoćom oko kukova, masnoća oko struka je metabolički aktivnija, usko je povezana sa insulinskom rezistencijom i može biti snažnije povezana sa rizikom od srčanih oboljenja, moždanog udara i dijabetesa – rekla je Piters:

– Mjere distribucije tjelesne masti, uključujući obim struka, odnos struka i kukova i odnos struka i visine, mogu biti pogodnije kao indikatori rizika od kardiovaskularnih bolesti.

Ljudi koji vježbaju zdravije skladište masti

Studija iz 2024. godine otkrila je da ljudi sa gojaznošću koji redovno vježbaju aerobne vježbe skladište zdravije masti u stomaku u poređenju sa svojim vršnjacima koji ne vježbaju.

– Trening snage podstiče prekomjernu potrošnju kiseonika nakon vježbanja, što pomaže u efikasnijem smanjenju visceralne masti – rekla je za Today Danijela Grej, fitnes stručnjakinja, prenosi Zdravlje Blic.

Koja je tvoja reakcija?

0% Srećno

0% Ravnodušno

0% Zabavno

0% Smiješno

0% Bijesno

0% Tužno